Categorie archief: Studios

The LeRoy Neiman Center for Print Studies – New York, USA

DSchutz_2_One-eyed_lg

In de VS staat grafiek nog steeds hoog aangeschreven en heeft iedere universiteit wel een atelier grafiek waar op innovatieve manier gewerkt wordt. Sommige universiteiten hebben daarnaast nog een professioneel atelier waar bekende kunstenaars samen werken met meesterdrukkers om tot hoogstaand werk te komen. Studenten en meesterdrukkers in opleiding krijgen er naast de kans om de technieken tot in de puntjes aan te leren ook de mogelijkheid om voor bekende namen te werken. Op deze manier leren ze te onderzoeken en een atelier te runnen.

31Columbia University op Manhattan, New York heeft naast de gewone opleiding zo een prestigieus atelier, het LeRoy Neiman Center for Print Studies. Zoals het woord Studies in de naam reeds aangeeft is het een centrum waar onderzocht wordt, waar studenten en kunstenaars uit het universum van technieken kunnen kiezen om hun werk te maken. Technieken die perfect aansluiten bij het inhoudelijke van het werk en dit in een omgeving die een rijke voedingsbodem voor experiment biedt.

36De kunstenaars die er langs komen zijn niet bepaald onbekenden. Kiki Smith, Sarah Sze, Terry Winters, Jasper Johns, Dana Schutz (zie houtsnede bovenaan) en ga zo maar door. Deze kunstenaars steunen, door hun werk aan het centrum toe te vertrouwen, het LeRoy Neiman Center for Print Studies niet enkel financieel, maar geven studenten ook de kans om bij te leren. Dit niet alleen op het niveau als assistent van de meesterdrukker en kunstenaar op het moment dat het werk wordt gemaakt maar vooral via het onderzoek naar mogelijkheden en het contact met gevestigde waarden uit de kunstwereld. Het is niet zelden dat deze kunstenaars in het atelier een lezing komen geven over hun werk en met de studenten spreken over wat en hoe. Dat dit in het atelier gebeurd is belangrijk omdat het een plek is waar het werk ontstaat en de werkplek van zowel studenten als de kunstenaars. Het is m.a.w. een veilige ruimte die niet intimideert.

Het atelier heeft een tentoonstellingsruimte waar het werk van zowel gevestigde namen als studenten aan het publiek wordt getoond. Men bereikt een mooie dialoog tussen alle betrokken partijen waartoe ook de toeschouwer behoort.

Plaatsen als het LeRoy Neiman Center for Print Studies dragen bij tot een echt onderzoek en laten tevens zien dat grafiek slechts een medium is en geen doel op zich. Een levend medium waar kunstenaars gebruik van maken. Een medium dat in Europa helaas te veel ter discussie wordt gesteld en gegijzeld wordt door de hiërarchie binnen de kunsten zelf.

Turbulence-Skins-p12_lg    sze12_lg    kw_01_lg    dion00_lg

Jockum Nordström – Karen Mamma Andersson over grafiek

N:A

Toen Jockum Nordström en Karen Mamma Andersson in 2010 gezamenlijk aanwezig waren in Crown Point Press, San Francisco (VS) zijn er een paar interviews afgenomen die op video bewaard zijn. Welke rol speelt grafiek in hun werk, hoe werken ze samen en apart en wat meer uitleg bij het werk.

Je kan het allemaal bekijken via volgende links:  Jockum Nördstrom over zijn werk (een oudere video uit 2008) , hier Mamma Andersson (2009en beiden samen Nordström/Andersson (2010).

Jockum Nördstrom / Mamma Andersson

lou copy.print

Nog tot en met 16 mei 2013 loopt in het LaM, Villeneuve D’Ascq nabij Lille (FR) de tentoonstelling Jockum Nordström: All I have learned and forgotten again.

Er gaat misschien niet direct een belletje rinkelen bij de namen maar Jockum Nordström en Karin Mamam Andersson zijn zeker geen onbekenden in de hedendaagse beeldende kunstenscène.

Nordström is oorspronkelijk een illustrator van kinderboeken en maakt animatiefilms, zo was een serie kinderboeken rond de figuur Sailor & Pekka en Zweden een nationale hit. Later werkt hij ook als illustrator voor een Stockholms dagblad. In 2000 wordt z’n werk tentoongesteld op de kunstbeurs Liste in Basel en  van dan af aan gaat het pijlsnel. MoMA koopt werk en de galerij David Zwirner in NY (VS) neemt hem onder de vleugels.  Zeno X (Borremans, Tuymans, Braeckman…) in Antwerpen (BE) heeft Nordström ook in huis. Zeno X werkt trouwens erg nauw samen met David Zwirner.

In het werk van Nordström zijn steeds verwijzingen naar Folk Art, Art Brut, Surrealistische collages,  Jazz, design en de menselijke seksualiteit te vinden. Het werk oogt eenvoudig, zelfs wat naïef, maar heeft een complexe gelaagdheid die het erg innemend en boeiend maakt.

De eenvoudige en “arme” materialen (potlood, lucifersdoosjes, uitgesneden vormen in papier, karton) waarmee het werk gemaakt wordt, spelen mee om het oeuvre van Nordström dat inhoudelijk niet zo onschuldig is als het er uit ziet, toch een lichte toets te geven. Het directe van tekenen, het “knutselen” met  carton, papier en lijm verwijzen op een bepaalde manier ook naar de kindertijd. Vorm en inhoud gaan erg goed samen in het werk van Nordström.

Karin Mamma Andersson groeide op in het hoge noorden van Zweden, net onder de poolcirkel in een omgeving van bossen en wouden. Vormelijk zien we beelden van bossen, bomen, interieurs en soms verwijzingen naar andere kunstenaars. Er is steeds een verhalende toon in de werken. Alles is tot zijn essentie teruggebracht en ondanks de familiaire en herkenbare sfeer is er steeds iets mysterieus aanwezig in de werken.

Net zoals bij de werken van haar echtgenoot, is er iets onderhuids aanwezig in de werken van Mamma Andersson. Geweld en een bepaalde vorm van agressie zijn twee wederkerende thema’s in het liefelijk oogende werk.

Niet alleen origineel werk, ook grafiek heeft een plaats in het oeuvre van Andersson en Nordström. Zo werkten ze samen in Crown Point Press in San Francisco. De grafiek sluit erg goed aan bij hun werk omdat het tekenen en schilderen centraal staan.  Hun beider manier van werken vertoont veel gelijkenissen en en het is dan ook niet verwonderlijk dat de werken die samen gemaakt bij Crown Point Press zijn zo een grote en duidelijke eenheid vormen. Grafiek van Mamma Andersson vindt je hier en Jockum Nordström hier.

Voor de tentoonstelling Jockum Nordström: All I have learned and forgotten again is een uiterst verzorgde catalogus bij  de uitgeverij Hatje Cantz. Je kan hier de catalogus even inkijken.

stumpup Mamma Andersson    housebugs    pieces copy_0.print

Warren Editions – Cape Town, Zuid-Afrika

Christian Nerf - Warren Editions

Christian Nerf – Warren Editions

Zuid-Afrika, het ligt ver van mijn deur en buiten William Kentridge, en misschien ook Kendell Geers, komt er niet veel overgewaaid. Niet dat er geen bloeiende kunstscène is waarvan ook grafiek deel uitmaakt.

De in Cape Town gevestigde studio Warren Editions heeft op relatief korte tijd naam gemaakt in Zuid-Afrika. In 2008 richtte Zhané Warren een ruimte in waar ze begon te drukken voor gevestigde en opkomende kunstenaars die het medium grafiek niet links lieten liggen. Warren woonde een tijdje in België, Antwerpen, en de terugkeer naar haar geboorteland maakte haar alleen maar meer vastberaden om iets met grafiek te doen. Zhané is zelf een kunstenaar en haar studies grafiek gaven de nodige kennis om een studio op te starten.

Na vijf jaar volgt er nu naast de Printmaking Studio nu ook Warren Editions Projects dat fungeert als een platform voor de tentoonstellingen rond de kunstenaars die met studio samen werken  of werkten.

Voor ons niet zo bekende namen maar in ieder geval valt er via de website uitstekend en boeiend werk te zien. Hedendaags, fris en persoonlijk werk is het kenmerk van deze (jonge) kunstenaars. het laat zien dat er ook in Zuid-Afrika een boeiende kunst scène aanwezig is.

Alle drukken zijn uitermate goed gemaakt en je ziet dat Zhané het nodige vakmanschap én passie in huis heeft.

Een ideale site om kennis te maken met hoogstaande grafiek uit Zuid-Afrika.

[substratum]

slide-01-1

De Amerikaanse studio Zea Mays Printmaking (Massachusetts) is één van de meest geavanceerde studio’s als het over veiliger werken met grafische technieken gaat. De studio bezit een perfect uitgeruste werkruimte en een galerie. Hiernaast biedt de studio ook residenties aan, workshops enz.

Een paar weken geleden kwam de aankondiging dat de studio een website online bracht met de naam [substratum]. Deze website bespreekt verschillende aspecten van de dragers waarmee we in de grafische technieken werken. Een erg informatieve site en bovendien mooi vormgegeven.

Het is een misschien een wat ongewoon onderwerp om over de chemische aard te spreken van de matrixen/dragers waarop we werken. Maar vanuit het oogpunt wat gevaren kunnen zijn van deze materialen is het een goed idee.

De site is mooi onderverdeeld in verschillende hoofdstukken. Een stukje over de het waarom van de site en meer duiding bij de samenstellers en de gebruikte werken op de site. De link Substrates brengt ons naar meer info over linoleum, metaal (koper/zink), photopolymeer, plastic en hout. In dit deel worden deze dragers aan de hand van een aantal vragen besproken. Niet alleen vragen over chemische aard en gezondheid maar ook over welke materialen je best gebruikt voor de specifieke drager, aard van het materiaal en waarvoor nog bruikbaar.

Daarnaast ook een deeltje fun facts met weetjes over het materiaal en om te eindigen de MSDS fiche (Material Safety Data Sheet). Deze MSDS fiches komen in nog een apart hoofdstuk en zitten onder de link MSDS.

De pagina Protections brengt je naar de mogelijkheden om je te beschermen voor gevaren van de dragers/matrixen.

Er is nog een deel Stories waarin enkele kunstenaars je vertellen over de gezondheidsproblemen die ze in hun praktijk ervaren.

Om te eindigen een reeks Links die van toepassing zijn op inhoud van deze website.

Een website die enkel dit bespreekt lijkt misschien wat overbodig maar dit is ze absoluut niet. Meer van dat…

Print Art Fair

PRINT ART FAIR
09.02.2013 — 09.02.2013 Frans Masereel Centrum, Masereeldijk 5, Kasterlee

GRAFIEKBEURS
Op zaterdag 9 februari van 14u tem 18u30 organiseert Frans Masereel Centrum haar jaarlijkse grafiekbeurs in haar atelier.

Thomas Aemerlynck, Maria Blondeel, Christophe Denys, Kris Fierens, Patricia Ghijsens, Liesbet Grupping, Katie Lagast, Damien De Lepeleire, Tom Liekens, Sofie Van der Linden, Maryam Najd, Tinka Pittoors, Lucie Renneboog, Elien Ronse, Roeland Tweelinckx, Various & Gould,… presenteren en verkopen hun grafisch werk aan het grote publiek en professionals.

We sluiten de grafiekbeurs af met een knaller van een optreden van Rudy Trouvé en Eric Thielemans om 20u.

Wees welkom!

Minister van Ecoprint

Plan B is een inspiratiemagazine voor de vooruitziende mens op de tv-zender Vier. Een programma dat positivisme uitstraalt en een hoopvolle blik biedt op de toekomst. Dat duurzame alternatieven voor onze levensstijl aanreikt, zonder de realiteit uit het oog te verliezen. In de  rubriek ‘Minister van ideeën’ geeft Marnix Everaert (docent bij ons op de Academie voor Beeldende Kunsten) meer uitleg over de duurzame alternatieven die we in ons atelier vrije grafiek gebruiken.

Verstalen

Er al eens bij stil gestaan waarom die etsen van de grote namen zo een sprankelende kleuren hebben? Perfect wit, zonnig geel, fris groen…

Het geheim zit niet enkel in de bekwaamheid van meesterdrukker waarmee de kunstenaar samenwerkt, maar vooral in het fijne laagje staal dat op de afgewerkte ets is aangebracht.

Etsinkten oxideren en veranderen dus van kleur wanneer verwerkt op koper of zink. Dit maakt dat wit grijs wordt, geel groenig en andere kleuren er dof uitzien. Vooral zink bezit deze vervelende eigenschap, koper in mindere mate. Eén van de redenen waarom koper een beter materiaal is om op te werken als je met kleurinkten drukt.

Op staal gaan kleurinkten niet oxideren en blijven dus hun uitzicht behouden. Alleen, het is niet zo makkelijk werken op staal. Daarom zal men via elektrolyse een fijne laag staal aanbrengen op het oppervlak van de koperen etsplaat. Dit geeft als extra voordeel dat het oppervlak harder wordt en meer drukgangen toestaat. Men noemt dit procedé verstalen.

Zink kan je niet verstalen, toch niet direct. Je kan het probleem oplossen door eerst de plaat zink van een laagje koper te voorzien en daarna te verstalen. Maar het maakt het enkel ingewikkelder en duurder.

Het is niet makkelijk om een firma te vinden die deze dienst tot een goed einde brengt. In België en Nederland is, tot zover wij weten, geen firma deze techniek aanbiedt. In Duitsland kan je het nog wel laten doen.

Künstlerwerkstatt Kätelhön heeft een dienst waar je platen tot max. 70cm x 95cm kan laten verstalen. Zij leveren werk aan meesterdrukkers en zijn dus betrouwbaar. Künstlerwerkstatt Kätelhön maakt deel uit van het KunstHaus Möhnesee.

Het werk boven de titel is een diepdruk van Richard Tuttle uit de reeks Label 5-8

Crown Point Press – Straks 50 jaar

 

In een rustige buurt van San-Francisco vind je de galerie en printshop Crown Point Press. Deze studio die zich voornamelijk richt op diepdruk en monotype werd in 1962 opgericht door Kathan Brown.

Wat June Wayne (zie artikel september) van Tamarind Printshop betekende voor de redding van lithografie in de VS is Kathan Brown voor de diepdruk.

Net zoals Wayne werd ze geconfronteerd met de teloorgang van de grafische technieken in de VS in die jaren. Ze huurde een ruimte en richtte er Crown Point Press op, met de bedoeling om diepdruk te vrijwaren van de vergetelheid.

Ze begreep dat ze ook kunstenaars die niet grafiek als belangrijkst medium gebruikten kon uitnodigen om in haar atelier de grafische technieken te verkennen. Op deze manier kon ze niet-grafici warm maken voor grafiek.

Eén van de eerste was Richard Diebenkorn, een West-Coast kunstenaar die met grote semi-abstracte doeken naam maakte. De samenwerking leidde tot een vriendschap die tot aan de dood van Diebenkorn in  1993 bleef voortduren. De etsen die ze samen maakten getuigen van een mooie interactie tussen kunstenaar en drukker. Het zijn gevoelige werken die de grens tussen realiteit en abstractie verkennen.

Wayne Thiebaud, West-Coast Pop-Art kunstenaar,  is een andere grote naam die op de uitnodiging i gaat. De samenwerking met Crown Point Press start voor beide heren in 1965.

Dankzij de faam van Diebenkorn en Thiebaud kunnen andere grote namen zoals Chuck Close, Anish Kapoor, Ed Ruscha, Kiki Smith, Pat Steir, Francesco Clemente, … worden aangetrokken. Klik hier voor een volledige lijst van kunstenaars met hun werk.

Ondertussen werd Crown Point Press uitgebreid tot een opleidingscentrum voor meesterdrukkers. Dit resulteerde in een programma waarbij de meesterdrukkers op hun beurt terug andere printshops openden en de verspreiding van grafische technieken realiseerden.

In de jaren 80 werd een hoogdruk project opgestart waarbij Chinese meesterdrukkers in de studio van de Rong Bao Zhai studio voor Crown Point Press hoogdrukken maakten op de traditionele manier. Dit resulteerde in enkele erg mooie drukken voor o.a. Francesco Clemente. Helaas bleek het project te duur en is het stop gezet.

Een kunstenaar die een erg belangrijke rol gespeeld heeft in de studio is John Cage. Deze bekende avant-garde musicus, kwam voor de eerst werken in de studio. Het werk dat Cage er maakte is uitdagend en duwt aan de grenzen van grafiek, net zoals hij deed met muziek.

In 2012 viert Crown Point Press de vijftigste verjaardag. De kleine studio is een instituut geworden en één der belangrijkste Amerikaanse printshops. Het volledig archief wordt bijgehouden in de Fine Arts Museums of San Francisco. The National Gallery of Art in Washington D.C. heeft een kleiner archief.

Crown Point Press geeft zelf ook boeken uit. Een mooi overzichtwerk is Ink, Paper, Metal, Wood: Painters and Sculptors at Crown Point Press. Een boek uitgegeven in 1996 maar met een nog steeds blijvende waarde. Het boek is out of print maar met wat zoekwerk nog steeds te vinden op internet.

Het Amsterdams Grafisch Atelier

 

 

 

 

 

 

 

Midden in Jordaan, één van de oudste volksbuurten van Amsterdam Centrum, vind je het Amsterdams Grafisch Centrum (AGA). Het centrum biedt er de mogelijkheid aan professionele kunstenaars en ontwerpers om er gedurende een periode te werken.

Het is het oudste grafisch atelier van Nederland dat nu 53 jaar bestaat. Doorheen de jaren heeft het atelier een zorgvuldige knowhow en expertise bij de medewerkers opgebouwd.

Op gebied van milieu en mens vriendelijke technieken heeft het een stevige reputatie waarbij ook de positie als vernieuwer opvalt.

Het AGA gaat ook mee met zijn tijd. Als bewaker van het grafisch cultureel erfgoed laat het ook hedendaagse manieren van werken toe. Het digitale is in dit atelier ruim aanwezig en daarmee ook de mix en/of  cross-over tussen  traditionele en hedendaagse technieken.

Per jaar  maken zo’n 175 kunstenaars gebruik van het centrum. Grotendeels zijn dit Nederlanders maar ongeveer 30% zijn buitenlandse kunstenaar die een residentie aanvragen. Belangrijk is wel dat de kunstenaars die gebruik maken van het centrum zelfstandig kunnen werken. Een degelijke kennis van apparatuur en technieken is vereist.

Het centrum bezit de mogelijkheid om te werken met volgende technieken: etsen, lithografie, fotopolymeer, textiel, zeefdruk en digitaal printen (primair).

Het verblijf in het centrum is na goedkeuring evenwel niet gratis. Er is een dag-, maand-  of jaarvergoeding.

Voor meer info kan je terecht op de site van het centrum zelf.